سوم و پنجم است . اقسام مشروط مطلق الف - مشروط مطلق نيز داراى پنج قسم است : الف - مشروط ضرورى ، يعنى هم به حسب وصف و هم به حسب ذات ضرورى باشد . اين صنف به ضرورى مطلق بازگشت مىكند . ب - مشروط دائم ، يعنى به حسب وصف ضرورى اما از نظر ذات دائمى است كه محتمل ضرورت و لا ضرورت باشد . ج - مشروط دائم لا ضرورى كه به حسب وصف ضرورى بوده اما از نظر ذات دائم لا ضرورى است . د - مشروط لا ضرورى كه به حسب وصف ضرورى ، اما از نظر ذات لا ضرورى است . ه - مشروط لادائم كه از نظر وصف ضرورى ولى از نظر ذات لا دائم است . قسم دوم مشتمل بر اول و سوم و قسم چهارم مشتمل بر سوم و پنجم است . همان‌گونه كه پيش‌تر گفته‌ايم ، مشروط مطلق كه مشتمل بر پنج قسم فوق است ، مشروط عام و قسم چهارم و پنجم را مشروط خاص ناميده‌اند . ميان اين‌دو قسم فرق نگذاشته‌اند ، از اين‌رو اگر بخواهيم ميان اين‌دو قسم تفاوت بگذاريم ، بايد قسم چهارم را مشروط خاص و قسم پنجم را مشروط اخص بناميم . در سه قسم اخير وصف براى ذات ، لا ضرورى است ، زيرا اگر ضرورى باشد از آن‌جا كه محمول براى وصف ضرورى است ، براى ذات نيز ضرورى خواهد شد . به همين علت در قسم پنجم وصف براى ذات ، لا دائم است . همان‌گونه كه گفتيم ، در قسم اول و دوم مطلق عام است . اقسام عرفى لا مشروط عرفى لا مشروط نيز پنج قسم است : از آن‌جا كه منطقيان در بيش‌تر مواضع ميان ضرورت و دوام فرقى اعتبار نمىكنند ، اين اقسام را بيان ننموده‌اند . اين اقسام عبارتند از : الف - عرفى لا مشروط ضرورى به حسب ذات ، اين قسم چنان‌كه گفته شد ، ساقط